Ontevreden projectontwikkelaars
In juni 2019 besliste de Antwerpse gemeenteraad over aangepaste richtlijnen rond de minimale oppervlakte van nieuwbouwwoningen. Daarbij werd vastgelegd dat appartementen, afhankelijk van het aantal slaapkamers, aan ruimere normen moeten voldoen dan voorheen.
Dat betekent dat het merendeel van de nieuwe appartementen in Antwerpen gemiddeld groter wordt.
Bepaalde projectontwikkelaars zijn hier niet tevreden mee omdat deze maatregel volgens hen onvermijdelijk leidt tot hogere aankoopprijzen. Samen met hun beroepsvereniging berekenden zij welk effect deze richtlijnen op de prijs van appartementen kunnen hebben.
Grotere oppervlakte van nieuwbouwappartementen en de impact op de prijs
Het is logisch dat appartementen met een grotere oppervlakte meer kosten in aankoop. De prijsstijgingen zijn afhankelijk van het aantal slaapkamers en dus van de grootte van het appartement.
Voor een appartement met één slaapkamer kan de prijsstijging oplopen tot tienduizenden euro’s. Bij grotere appartementen kan dat bedrag nog aanzienlijk hoger liggen.
Asociale maatregel
Omwille van deze prijsstijgingen vinden de projectontwikkelaars deze maatregel asociaal. Volgens hen dreigt betaalbaar wonen in Antwerpen steeds moeilijker te worden voor alleenstaanden en kleinere huishoudens.
Dat zou volgens hen ook botsen met demografische evoluties. De stad wil met ruimere appartementen meer gezinnen aantrekken, terwijl het aantal singles en ouderen blijft toenemen. Daarnaast kiezen sommige bewoners bewust voor compact wonen om hun energieverbruik te beperken.
Update 2024: nieuwe Antwerpse bouwrichtlijnen
In 2024 heeft stad Antwerpen haar bouwcode verder verfijnd. Voor nieuwe vergunningen gelden sinds juli 2024 expliciete minimumrichtlijnen voor de netto vloeroppervlakte van appartementen, afhankelijk van het aantal slaapkamers. Die richtlijnen zorgen voor meer duidelijkheid voor ontwikkelaars en ontwerpers, maar bevestigen tegelijk een tendens die al langer zichtbaar was: nieuwe woongelegenheden worden structureel ruimer opgevat.
De nieuwe normen maken deel uit van de Antwerpse bouwcode en zijn van toepassing op nieuwbouw, herbouw en functiewijzigingen. Ze kaderen in het bredere beleid rond woonkwaliteit en leefbaarheid in stedelijke context.
Meer details over deze richtlijnen en de minimum oppervlakte voor nieuwbouwappartementen zijn terug te vinden in de officiële bouwcode van de stad Antwerpen.
Andere steden
Volgens de beroepsvereniging van projectontwikkelaars hanteren andere steden en gemeenten net soepelere normen. Zij zouden sterker inzetten op compacter wonen.
Projectontwikkelaars geven aan dat zij inspelen op de vraag van de Vlaamse markt, waar volgens hen nood is aan kleiner, betaalbaarder wonen.
De stad reageert
Schepenen De Ridder en Duchateau weerleggen deze kritiek. Volgens hen is kleine huisvesting op zich geen uitdaging, maar kan ze in kwetsbare wijken bestaande problemen versterken.
Zij plaatsen tegenover “steeds kleiner” liever “steeds creatiever” en gaan ervan uit dat ontwikkelaars daar constructief in mee kunnen gaan.
Om rekening te houden met betaalbaarheid voorziet de bouwcode bovendien een afwijkingsmogelijkheid tot 15% op de normen. Volgens de stad wordt zo gestreefd naar een evenwichtige en stabiele woningmarkt.
Met de actualisatie van de bouwcode in 2024 benadrukt de stad dat betaalbaarheid, woonkwaliteit en ruimtelijke efficiëntie samen bekeken worden.
Verwante artikelen
De appartementisering van Vlaanderen zet zich in sneltempo voort